Regelmatig krijgen we in de praktijk de vraag of ‘kraken’ of ‘knakken’ kwaad kan. Hoewel het een akelig geluid is, kan dit meestal geen kwaad. Het krakende geluid wordt veroorzaakt doordat twee structuren over elkaar heel bewegen. Dat kunnen botten zijn, maar ook pezen en/of kraakbeen. Vaak wordt er gedacht dat het kraken zou zorgen voor slijtage van de gewrichten. Uit verschillende onderzoeken blijkt dat mensen die hun gewrichten kraken geen hoger risico hebben op gewrichtsslijtage.

Het kraken wordt ook bij Fysiotherapie B&O in de praktijk gebruikt. Dit noemen we ‘manipulatie’. Manipuleren is een onderdeel van manuele therapie en heeft als doel om een lokale belemmering voor herstel, zoals een gewrichtsblokkade, te herstellen.

Op internet kun je talloze filmpjes vinden van mensen die met brute kracht gekraakt worden. Dat is niet de bedoeling! Een manipulatie wordt snel uitgevoerd met relatief weinig kracht. De therapeut zal het gewricht eerst passief naar de eindstand bewegen waarna hij of zij een snelle impuls geeft.

Tijdens de manipulatie kun je een krak horen; hoe kan dat? In een gewricht zit vloeistof. Wanneer je de ruimte in het gewricht groter maakt omdat je de eindstand opzoekt ontstaan er gasbellen. Deze zorgen voor het krakende geluid.

Er zijn verschillende theorieën over het lange termijn effect van een manipulatie. Zo verandert de smering in het gewricht, is er een reflexmatige ontspanning van de spieren en een vermindering van pijn.

Voordat er gemanipuleerd wordt er gekeken naar redenen of omstandigheden waardoor er níet gemanipuleerd kan worden. Bijvoorbeeld bij angst of bij een ontsteking van het gewricht. Manipuleren gebeurt altijd in samenspraak met de patiënt.

Heeft u vragen over manuele therapie? Aarzel dan niet om contact met ons op te nemen!

Bron: Unger, D.L. (1998) Does knuckle cracking lead to arthritis of the fingers? Arthritis and rheumatois.  Egmond, D.L., Schuitemaker, R. (2009) Extremiteiten – Manuele therapie in enge en ruime zin. Houten, Nederland: Bohn Stafleu van Loghum